Regiocertificering: werken aan een duurzaam vervolg

Regiocertificering helpt kwekers in de Duin- en Bollenstreek inzicht te krijgen in de impact van hun teelt op bodem en milieu. Inmiddels nemen 43 kwekers deel aan het initiatief. Samen vertegenwoordigen zij 55% van het totale bollenareaal in de Duin- en Bollenstreek. Daarmee is in de afgelopen jaren een belangrijke basis gelegd om verduurzaming inzichtelijk en bespreekbaar te maken.

Deelnemers krijgen inzicht in onder meer het stikstof- en fosfaatbodemoverschot, de organische stofbalans, milieubelastingspunten en probleemstoffen. Die informatie helpt kwekers om gerichter maatregelen te nemen en hun bedrijfsvoering verder te verduurzamen.

Van inzicht naar verbetering

Meten en inzicht krijgen is een belangrijke eerste stap. De meerwaarde ontstaat wanneer kwekers de resultaten kunnen vertalen naar concrete verbeteringen in de praktijk. Daarom draait Regiocertificering niet alleen om kengetallen, maar ook om kennis delen, ervaringen uitwisselen en van elkaar leren.

Persoonlijke rapportages en praktische handvatten helpen kwekers om met hun resultaten aan de slag te gaan. Bijeenkomsten, nieuwsbrieven en open dagen op demovelden bieden daarnaast ruimte om ervaringen te delen en nieuwe inzichten op te doen. Ook de dialoog met partijen uit de omgeving is belangrijk. Zo werken kwekers en betrokken organisaties samen aan een duurzamere bollenteelt en een gezonde leefomgeving.

Tijdens de klankbordbijeenkomst bij JUB Holland kwamen onder meer de voortgang, de doelen en de borging van Regiocertificering aan bod. Ook de financiering en de mogelijkheden voor een vervolg werden besproken. Naast kwekers waren vertegenwoordigers van overheden, het waterschap, financiële instellingen en organisaties uit de omgeving aanwezig.

Vertrouwen als basis

Een belangrijk uitgangspunt van Regiocertificering is dat verduurzaming meer vraagt dan cijfers en systemen. Het vraagt ook om vertrouwen en de bereidheid om resultaten open te bespreken, ervaringen te delen en elkaar verder te helpen.

Juist die uitwisseling maakt het mogelijk om samen te leren en stappen vooruit te zetten. Door resultaten te bespreken en kennis uit de praktijk te benutten, kunnen kwekers beter bepalen welke maatregelen passen bij hun bedrijf. Tegelijkertijd ontstaat er meer inzicht in de gezamenlijke opgave en in de manier waarop de sector daaraan werkt.

Uiteindelijk gaat het om het effect van die inspanningen. Metingen van de waterkwaliteit helpen inzichtelijk te maken of de maatregelen bijdragen aan verbetering. Dat is een belangrijk doel van de gezamenlijke aanpak.

Borgen wat werkt

Nu de financiering van de pilot begin 2027 afloopt, staat Regiocertificering voor een nieuwe fase. De opgebouwde kennis, ervaringen en deelname vormen een waardevolle basis. De uitdaging is om die basis te behouden en verder te versterken: hoe kan de aanpak worden voortgezet, hoe wordt de financiering geregeld en hoe kunnen meer kwekers deelnemen?

Ook het vereenvoudigen van de deelname speelt daarbij een rol. Door de berekening van kritische prestatie-indicatoren (KPI’s) verder te automatiseren, kan de administratieve belasting worden beperkt en wordt deelname voor meer kwekers toegankelijk.

De komende periode staat daarom in het teken van het verkennen van de mogelijkheden voor borging en vervolg. De ambitie is om voort te bouwen op wat de pilot heeft opgeleverd en de samenwerking tussen kwekers en partners verder te versterken. Zo kan Regiocertificering ook in de toekomst bijdragen aan een toekomstbestendige bollenteelt en een gezonde leefomgeving in de Duin- en Bollenstreek.

Arie Verschoor: ‘Ga het gesprek aan en zoek de verbinding’

De aanleiding was de behoefte aan meer uitleg over de teelt en het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Inmiddels weten de kwekers, de ondernemersvereniging en de wijkraad elkaar te vinden en is er een manier ontstaan om vragen en zorgen met elkaar te bespreken.

Eén aanspreekpunt helpt

Het contact kwam op gang naar aanleiding van kritische vragen en zorgen. Via de wijkraad en de voorzitter van de ondernemersvereniging ontstond een manier om hierover met elkaar in gesprek te gaan. “Die aanpak werkt prettig”, vertelt Arie. “Door als kwekers het gesprek te voeren met deze partijen, voorkom je ‘hullie tegen zullie’.” Ook de KAVB wordt waar nodig bij de gesprekken betrokken. Zo kunnen vragen vanuit de omgeving worden besproken en kan er inhoudelijk uitleg worden gegeven over de praktijk van het kweken. “De KAVB kan hierbij echt de stem van de sector laten horen.”

Openheid als uitgangspunt

Voor Arie is het belangrijk om zo open mogelijk informatie te delen, zij het op hoofdlijnen. “Soms wordt er om zulke specifieke informatie gevraagd dat ik die niet kan en wil geven.” Omwonenden hebben vragen en willen begrijpen wat er op en rond de kwekerij gebeurt. Door daarover in gesprek te gaan, ontstaat meer ruimte om elkaars perspectief te begrijpen.

Een concreet voorbeeld is de geur die bij bespuitingen kan vrijkomen. Arie en zijn medewerkers gebruiken bijvoorbeeld biostimulanten, bladversterkers en biologische gewasbeschermingsmiddelen, waaronder middelen op basis van knoflookextracten. Deze middelen kunnen bij bespuitingen een sterke geur verspreiden. Dat leidde onder meer tot vragen en zorgen bij omwonenden.

Een sterke geur zegt op zichzelf niet of een middel schadelijk is of welk gezondheidsrisico het gebruik ervan met zich meebrengt. Juist daarom vindt Arie het belangrijk om uitleg te geven over wat er op het bedrijf gebeurt. “Door informatie te delen en vragen serieus te nemen, kunnen kweker en omwonenden elkaar beter begrijpen. Dat neemt niet automatisch alle zorgen weg, maar helpt wel om het gesprek open te houden.”

Vertrouwen groeit met de tijd

In de afgelopen twee jaar is de relatie met de omgeving volgens Arie verbeterd en is er meer vertrouwen ontstaan. De gesprekken hebben een vaste vorm gekregen en bieden ruimte om vragen te bespreken en samen verder te kijken.

Wat wil Arie andere kwekers meegeven die kritische vragen uit hun omgeving krijgen?

“Ga het gesprek aan en sta open voor de vragen en zorgen die er leven. Probeer niet tegenover elkaar te staan, maar zoek de verbinding, bij voorkeur via een organisaties. Door open te zijn en informatie te delen, leer je elkaar beter begrijpen. Dat kost tijd, maar je kunt er veel vertrouwen mee opbouwen.”

Met de provincie werken aan een toekomstgerichte regio 

De provincie geeft in haar verkennende visie aan volop te willen inzetten op de Greenports als centra van vernieuwing. “De intrinsieke drive om het steeds beter te doen is vanzelfsprekend aanwezig. Daardoor zijn Greenports kraamkamers voor innovaties met een betekenis voor de hele sector, ook buiten de Greenports”, aldus Hylkema.

Water, klimaat en bodem

Als voorzitter van Greenport Duin- en Bollenstreek vertegenwoordigt hij zowel het bedrijfsleven als ook gemeentelijke overheden en kennis- en onderwijsinstellingen.  Belangrijkste uitgangspunt is een bijdrage leveren aan een toekomstbestendige duin- en bollenstreek, temidden van grote uitdagingen zoals water, klimaat en bodem.

Actieve samenwerking continueren

Hylkema sprak zijn waardering uit voor de ambitie van de provincie. “Het hele stuk ademt uit hoe de provincie kan helpen om gebieden zoals de Duin en Bollenstreek toekomstbestendig te krijgen.” Hylkema sprak daarbij de wens uit om de actieve samenwerking te continueren. “Stichting Greenport Duin en Bollenstreek kan en wil een actieve bijdrage leveren aan de in de visie genoemde rol voor de Greenports als centra voor vernieuwing. Door het agenderen, prioriteren van thema’s en het initiëren van innovatieve projecten met steun en inbreng van alle bij onze Greenport betrokken geledingen. Hiermee is de kans het grootst dat er bruikbare praktijkoplossingen ontstaan.”

Aandacht voor formulering

Om de visie beter te laten aansluiten bij het gevoel van de telers vroeg Hylkema aandacht voor de formulering van een aantal doelstellingen en noemde als voorbeeld om de term emissieloos te wijzigen in nagenoeg emissieloos. “In hun ogen is emissieloos onmogelijk.”

biodiversiteit-bij-bloemen-greenport

Uitnodiging Kwekersavond Erfvergroening

Je bent van harte welkom op deze informatieve avond. Om samen aan de slag te gaan heeft ANLV Geestgrond een inventarisatieformulier gemaakt waarop je kunt aangeven wat je al doet en waar je interesse in hebt. Met deze informatie kunnen zij gericht aan de slag om een volgende stap te zetten in de erfvergroening.
Vul je vooraf het inventarisatieformulier in? Dat duurt nog geen 5 minuten. 

Programma dinsdag 13 oktober

19.45 uur        
Zaal open

20.00 uur       
Opening door Mart Duineveld
Presentatie Schuttelaar en Partners, regiocertificering en kpi’s
Presentatie Cathelijne Montens, erfvergroening: mogelijkheden en keuzes

21.15 uur         
Pauze

21.30 uur       
Film erfvergroening JUB
Presentatie Klaas Hogervorst, erfvergroening en wadi
Josefien de Bruin, uitleg vervolgstappen

22.00 uur        
Afsluiting met drankje en napraten

Jij komt toch zeker ook?

Aanmelden

Aanmelden kan tot en met maandag 12 oktober via info@anlvgeestgrond.nl

Bekijk hier de flyer.

Project Zoetwaterstrategie ontvangt cheque uit Regio Deal Sierteelt

Martin Goossens van Hoogheemraadschap van Rijnland ontving een cheque voor het project Zoetwaterstrategie. Dit project vertaalt algemene waarschuwingen over verzilting naar concrete cijfers voor de Duin- en Bollenstreek. Komende winter starten metingen van zoutgehaltes in water en bodem. Toekomstscenario’s voor 2035, 2050 en 2100 maken zichtbaar waar en wanneer knelpunten kunnen ontstaan. De resultaten van het project ‘Waterkalenders’, uitgevoerd door Deltares in opdracht van provincie Zuid-Holland, zijn hierbij zeer waardevol.

Pilot Toekomstzeker Telen

Steph va Es van EBDB ontving een cheque voor de Pilot Toekomstzeker Telen. In de pilot worden de mogelijkheden van ijzerpoeder als duurzame energiebron onderzocht. De IJzerpoedertechnologie is oorspronkelijk ontwikkeld voor toepassingen in de ruimtevaart. Het onderzoek vindt plaats bij E.J. Hogervorst & Zonen in Noordwijkerhout. Hier wordt een demonstratie-installatie gebouwd en getest onder praktijkomstandigheden.

Ook zes projecten van Greenport Boskoop en Greenport Aalsmeer ontvingen cheques uit handen van de wethouder. Dit geeft weer een boost aan innovatieve ontwikkelingen in de sierteeltsector. Lees meer over de andere projecten die een geldbedrag hebben ontvangen, op de website van Regio Deal Sierteelt.

Wie doet het licht aan? Update rondom energie

Gerberateler Marcel van Vliet gaf het belang aan van energie, besparing en verduurzaming en de betaalbaarheid voor zijn glastuinbouwbedrijf en voor het gebied. Waarna Hans van den Berg en Alexander Formsma van Glastuinbouw Nederland ons een inzicht gaven in de ontwikkeling van aardwarmte in het Duin- en Bollenstreek, netcongestie en Europese en kabinetsmaatregelen rondom energie. Als gevolg van meerdere oorzaken is de planning rondom aardwarmte verschoven.

Aardwarmte

Aardwarmte Rijnland geeft aan dat in het meest gunstige scenario met de realisatie van aansluitingen voor bedrijven en woningen begonnen kan worden in 2031. Aardwarmte is een schone en bewezen techniek die jaarrond beschikbaar is en die – doordat er minder stroom hoeft opgewekt te worden, ook bijdraagt aan het tegengaan van netcongestie op het stroomnet. Netcongestie is nu aan de orde in de provincie Zuid-Holland en zorgt er voor dat bedrijven niet kunnen uitbreiden, maar bijvoorbeeld ook niet kunnen verduurzamen (waar een warmtepomp voor nodig is, of om elektrische vrachtwagens op te laden).

Alexander noemde oplossingen die eerder niet voor de hand lagen, zoals de aanleg van een eigen stroomnet (achter de meter) tussen bedrijven, het koppelen van bedrijven, maar ook het gesprek aangaan met de netbeheerder en de keuze voor nieuwe contractvormen waarbij je als ondernemer bijdraagt aan het tegengaan van congestie). Een aanvulling daarop kwam van Jacco Besuijen (energie-deskundige bij bQurius).

Strategie van belang

Ieder bedrijf zal een energie-strategie moeten hebben, waarbij je idealiter steeds optimaliseert tussen verschillende bronnen, zoals aardwarmte, restwarmte, energie vanuit de warmte-krachtkoppeling of in-verkoop bij andere bedrijven, dit is echt een vak geworden en de noodzaak wordt alleen maar groter, gezien de geo-politieke ontwikkelingen maar ook de effecten van overheidsbeleid die de komende jaren voor een forse stijging van de gasprijs (bovenop inkoop) gaan zorgen. Hans van den Berg gaf aan dat deze ontwikkelingen tezamen er voor gaan zorgen dat de verschillen tussen glastuinbouwbedrijven- en gebieden groter gaan worden in de komende jaren, omdat steeds meer locatie specifieke omstandigheden (zoals beschikbaarheid van bronnen, of de mogelijkheden tot levering) de kostprijs gaan bepalen.

,,Terugblikkend op deze bijeenkomst, wordt heel duidelijk dat de overheid de transitie meer moet faciliteren’’, zo geeft programmamanager Maarten Prins aan. “Daarnaast vraagt dit van ondernemers om innovatie, samenwerking en creativiteit, bijvoorbeeld door met andere sectoren samen te werken, een mooi voorbeeld kan zijn het opladen van elektrische vrachtwagens op tuinbouwbedrijven.”

De bijeenkomst wordt ondersteund door het programma Duurzame Gebiedsontwikkeling DGO van Greenports Nederland. Dit programma richt zich op structurele transitie en inrichting van tuinbouwgebieden met een sterke focus op duurzame energie.