De nadruk ligt op vijf samenhangende opgaven: stikstofreductie en natuurherstel, uitbreiding van het agrarisch natuurbeheer, verduurzaming van de landbouw, verbetering van waterkwaliteit en een sterkere koppeling van natuur aan klimaat-, landbouw- en ruimtelijke opgaven.
Nieuwe openstelling experimenteerlocaties
Bijna € 500 miljoen extra voor agrarisch natuurbeheer voor de komende 4 jaar. Het totale budget groeit naar ruim € 1,4 miljard. Toch lijkt het minder dan verwacht. Bijna € 50 miljoen is gereserveerd voor innovatie en praktijkgerichte experimenten. Hieronder valt ook een nieuwe openstelling van de regeling experimenteerlocaties.
Helaas was het voor Greenport Duin- en Bollenstreek niet mogelijk in 2026 een aanvraag in te dienen, vanwege postcode-uitsluitingen. Medio 2027 zal de regeling naar verwachting opnieuw worden opengesteld en dienen we een nieuwe aanvraag in.
Verbreding pakket gewasbeschermingsmiddelen
Voor boeren die hun bedrijfsvoering willen verduurzamen is € 231 miljoen beschikbaar voor aanpassingen. Er wordt € 30,5 miljoen uitgetrokken voor extra stimulering van biologische landbouw en afzet van biologische producten en € 34,2 miljoen voor verbreding van het pakket gewasbeschermingsmiddelen, gericht op verduurzaming. Daarnaast wordt € 90 miljoen benoemd voor het convenant gewasbeschermingsmiddelen.
Verschuiving naar integrale aanpak
Voor biodiversiteit zijn met name drie ontwikkelingen relevant. Ten eerste de aanzienlijke middelen die beschikbaar worden gesteld voor natuurherstel, stikstofreductie en gebiedsontwikkeling. Ten tweede de forse uitbreiding van het agrarisch natuurbeheer en als derde de verschuiving naar een meer integrale aanpak, waarin natuur, landbouw, water en klimaat nadrukkelijk in samenhang worden benaderd.
Deze ontwikkeling sluit goed aan bij de richting van het Ontwerp-Natuurplan. De nadruk verschuift daarin van afzonderlijke maatregelen naar gebiedsgerichte aanpakken waarin meerdere doelen tegelijk worden gerealiseerd. Voor de komende jaren lijken de grootste kansen te liggen in het verbinden van agrarisch natuurbeheer, natuurherstel, waterbeheer en klimaatmaatregelen in dezelfde gebieden, bijvoorbeeld in beekdalen, veenweidegebieden, overgangszones rond Natura 2000-gebieden en andere prioritaire gebieden voor natuurherstel.
